Sivas’ta sonbahar ve kış aylarının ruh sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çeken Medicana Sivas Hastanesi Psikoloğu Burak Koçkanat, gün ışığının azalması ve havaların soğumasıyla birlikte ortaya çıkabilen yorgunluk, isteksizlik ve ruh hali değişimleri hakkında önemli bilgiler verdi. Koçkanat, özellikle çocuklarda görülen davranış değişikliklerinin aileler tarafından dikkatle takip edilmesi gerektiğini vurguladı.
Kış aylarının uzun ve sert geçtiği Sivas’ta mevsimsel değişimler, günlük yaşam alışkanlıklarını ve ruh halini etkileyebiliyor. Günlerin kısalması ve gün ışığından daha az yararlanılması, bazı kişilerde uyku düzeninde değişikliklere, yorgunluğa ve sosyal hayattan uzaklaşmaya neden olabiliyor.
Medicana Sivas Hastanesi Psikoloğu Burak Koçkanat, sonbahar ve kış döneminde yaşanan bu değişimlerin her zaman bir psikolojik rahatsızlık anlamına gelmediğini, ancak belirtilerin uzun sürmesi ve günlük yaşamı olumsuz etkilemesi durumunda dikkatli olunması gerektiğini belirtti.
Mevsim geçişlerinde hissedilen yorgunluk ve isteksizliğin bedenin değişen koşullara verdiği tepkilerle ilişkili olabileceğini ifade eden Koçkanat, gün ışığındaki azalmanın uyku ve duygu durumuyla bağlantılı süreçleri etkileyebildiğini söyledi.
Koçkanat, “Sonbahar ve kışın hissettiğimiz bu yorgunluk hayal ürünü değil. Bedenimizin mevsime verdiği bir tepki. Günler kısaldıkça daha az gün ışığı alıyoruz. Işık azalınca uykuyla ilgili melatonin ve duygu durumumuz ile bağlantılı serotonin dengesi değişebiliyor. Sivas gibi kış aylarının uzun ve sert geçtiği şehirlerde bu etki daha belirgin hissedilebiliyor.” dedi.
Mevsimsel örüntülü depresyona da dikkat çeken Koçkanat, sonbaharda zaman zaman hüzünlü hissetmenin, daha fazla uyumak istemenin veya tatlı yeme isteğinin artmasının tek başına bir hastalık göstergesi olmadığını belirtti. Ancak mutsuzluk ve isteksizliğin haftalarca sürmesi, iş hayatını ve sosyal ilişkileri aksatması durumunda profesyonel destek alınması gerektiğini vurguladı.
Özellikle genç yetişkinlerin iş ve kariyer baskısı, ekonomik kaygılar ve ebeveynlik sorumlulukları gibi birçok yükü aynı anda taşıdığını belirten Koçkanat, erken kararan havalarla birlikte sosyal yaşamın daralmasının kişilerin çevrelerinden uzaklaşmasına yol açabileceğini ifade etti.
Mevsimsel değişimlerin çocukları da etkileyebildiğini ancak çocukların duygularını yetişkinler gibi ifade edemeyebileceğini belirten Koçkanat, ebeveynlerin davranış değişikliklerine karşı dikkatli olması gerektiğini söyledi.
Koçkanat, çocuklarda görülebilecek belirtileri şöyle sıraladı:
Çocukların üzüntülerini çoğu zaman sözlerle değil, davranışlarıyla ifade ettiğini dile getiren Koçkanat, ebeveynlerin ruh halinin de çocukların duygusal dünyasını etkilediğini belirtti. Aile içinde yaşanan stres ve tükenmişlik hissinin ev ortamına yansıyabileceğini ifade eden Koçkanat, çocukların duygularını düzenlemeyi büyük ölçüde ebeveynlerini gözlemleyerek öğrendiğini kaydetti.
Kış aylarının aile içindeki ilişkileri güçlendirmek ve ortak alışkanlıklar kazanmak için de değerlendirilebileceğini belirten Psikolog Burak Koçkanat, ailelere üç temel öneride bulundu.
1. Gün ışığından yararlanın
Sabahları perdeleri açmak, kahvaltıyı gün ışığı alan bir ortamda yapmak ve hava koşulları elverdiğinde özellikle öğle saatlerinde ailece kısa yürüyüşlere çıkmak faydalı olabilir.
2. Uyku düzenini koruyun
Aile bireylerinin düzenli uyku saatleri oluşturması ve uyku alışkanlıklarını mümkün olduğunca sürdürmesi önem taşıyor.
3. Ekran yerine ortak alışkanlıklar geliştirin
Birlikte yemek yemek, ailece oyun oynamak ve kitap okuma saatleri oluşturmak, aile içi iletişimi güçlendirmeye ve sosyal bağları korumaya yardımcı olabilir.
Koçkanat, yetişkinlerde iki haftadan uzun süren mutsuzluk, umutsuzluk veya iştahta belirgin azalma gibi belirtilerin ciddiye alınması gerektiğini belirtti. Çocuklarda ise davranış değişikliklerinin haftalar boyunca devam etmesi, okul başarısını ve arkadaşlık ilişkilerini olumsuz etkilemesi halinde bir uzmana başvurulmasını önerdi.
Sivas’ta kış mevsiminin ruh sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çeken Koçkanat, ailelerin hem kendi duygu durumlarını hem de çocuklarının davranışlarını gözlemlemelerinin, gerektiğinde profesyonel destek almalarının önemini vurguladı.
Yorumlar